Νέες πιέσεις φαίνεται να συγκεντρώνονται πάνω στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς τους επόμενους μήνες, καθώς το αυξημένο κόστος ενέργειας, οι διεθνείς αναταράξεις και τα προβλήματα στις μεταφορές μεταφέρονται σταδιακά σε ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής και διανομής.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι οι νέες αυξήσεις δεν εμφανίζονται σε μια αγορά με χαμηλές τιμές. Έρχονται να προστεθούν σε ένα ήδη επιβαρυμένο επίπεδο κόστους, δημιουργώντας ένα ακόμη πιο δύσκολο περιβάλλον για τα νοικοκυριά.
Τα τελευταία διαθέσιμα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν ότι ο γενικός πληθωρισμός στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 3,8% τον Αύγουστο του 2026, ενώ στην κατηγορία στέγασης, νερού, ηλεκτρικής ενέργειας, φυσικού αερίου και άλλων καυσίμων καταγράφηκε ετήσια αύξηση 9,7%.
Το κόστος της ενέργειας αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες που μπορούν να προκαλέσουν αλυσιδωτές αυξήσεις. Όταν ακριβαίνουν τα καύσιμα και η ηλεκτρική ενέργεια, η επιβάρυνση δεν σταματά στον λογαριασμό του ρεύματος ή στην αντλία του πρατηρίου.
Επηρεάζονται τα εργοστάσια, οι μεταφορές, οι αποθήκες, οι ψυκτικές εγκαταστάσεις, αλλά και η παραγωγή και μεταφορά των ίδιων των προϊόντων.
Στο κόστος προστίθενται και οι συσκευασίες. Τα πλαστικά συνδέονται με παράγωγα του πετρελαίου, ενώ η παραγωγή χαρτιού και άλλων υλικών απαιτεί σημαντικές ποσότητες ενέργειας. Έτσι, μια διεθνής άνοδος στις τιμές της ενέργειας μπορεί να περάσει, βήμα προς βήμα, μέχρι το ράφι του σούπερ μάρκετ.
Μεταφορές σε αναταραχή – Ακριβότερη κάθε διαδρομή
Την ίδια στιγμή, οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι αναταράξεις στις διεθνείς εμπορικές οδούς δημιουργούν πρόσθετα εμπόδια.
Καθυστερήσεις, αλλαγές διαδρομών και υψηλότερο κόστος μεταφοράς μπορούν να αυξήσουν την τελική τιμή ενός προϊόντος ακόμη και πριν αυτό φτάσει στο εργοστάσιο ή στην αποθήκη.
Η επιβάρυνση αφορά ολόκληρη την αλυσίδα: από την πρώτη ύλη και τη συσκευασία μέχρι τη μεταφορά, την αποθήκευση και την τελική διανομή.
Αγρότες και κτηνοτρόφοι αντιμέτωποι με αυξημένο κόστος
Ισχυρές πιέσεις δέχεται παράλληλα η πρωτογενής παραγωγή. Καύσιμα, λιπάσματα, ζωοτροφές και ηλεκτρική ενέργεια αποτελούν βασικά στοιχεία του κόστους για αγρότες και κτηνοτρόφους.
Κάθε αύξηση σε αυτές τις εισροές δημιουργεί πρόσθετη πίεση στην τιμή παραγωγού. Και όταν η επιβάρυνση περνά από τον παραγωγό στη μεταποίηση, από εκεί στη συσκευασία και στη συνέχεια στη διανομή, το τελικό κόστος μπορεί να διογκωθεί σημαντικά.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ντόμινο που ξεκινά από το χωράφι και την κτηνοτροφική μονάδα και καταλήγει στο ράφι.
Το ψωμί, τα γαλακτοκομικά και το κρέας στο επίκεντρο
Ιδιαίτερη ευαισθησία εμφανίζει η αγορά τροφίμων, καθώς οι αυξήσεις στις πρώτες ύλες μπορούν να επηρεάσουν μια σειρά βασικών προϊόντων.
Ακριβότερα σιτηρά επηρεάζουν το κόστος παραγωγής αλευριού, ψωμιού και αρτοσκευασμάτων. Οι υψηλότερες τιμές ζωοτροφών μπορούν να επιβαρύνουν την παραγωγή γάλακτος, κρέατος και τυροκομικών.
Και πάνω από όλα αυτά έρχονται τα έξοδα ενέργειας, συσκευασίας, μεταφοράς και λειτουργίας των επιχειρήσεων.
Η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε τον Αύγουστο ετήσια αύξηση 0,9% στην κατηγορία τροφίμων και μη αλκοολούχων ποτών, με αυξήσεις μεταξύ άλλων σε ψωμί και αρτοσκευάσματα, κρέας, πουλερικά, ψάρια, τυριά, αυγά και έλαια.
Καύσιμα και θέρμανση: Το δεύτερο μεγάλο μέτωπο
Σημαντικό μέρος της πίεσης περνά και στην καθημερινή μετακίνηση.
Όταν αυξάνεται το κόστος της βενζίνης και του πετρελαίου κίνησης, δεν επιβαρύνεται μόνο ο οδηγός. Αυξάνεται παράλληλα το κόστος μεταφοράς προϊόντων, εμπορευμάτων και πρώτων υλών.
Και καθώς πλησιάζει η περίοδος θέρμανσης, η προσοχή στρέφεται ξανά στο κόστος θέρμανσης των κατοικιών.
Η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε ήδη τον Αύγουστο σημαντικές ετήσιες αυξήσεις στην ευρύτερη κατηγορία της στέγασης και των ενεργειακών προϊόντων, με τη συνολική άνοδο να φτάνει το 9,7%.
Ηλεκτρικό ρεύμα: Νέα αβεβαιότητα για τα νοικοκυριά
Το ηλεκτρικό ρεύμα αποτελεί ακόμη έναν κρίσιμο παράγοντα.
Τα νοικοκυριά που βρίσκονται σε κυμαινόμενα τιμολόγια είναι περισσότερο εκτεθειμένα στις μεταβολές της χονδρεμπορικής αγοράς, ενώ τα σταθερά προγράμματα προσφέρουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα με διαφορετικό κόστος.
Η ενεργειακή αγορά, επομένως, παραμένει ένας από τους βασικούς παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν το διαθέσιμο εισόδημα τους επόμενους μήνες.
Το μεγάλο ερώτημα: Πόσο θα αντέξει το οικογενειακό εισόδημα;
Εδώ βρίσκεται και το μεγαλύτερο πρόβλημα.
Ακόμη και όταν οι ονομαστικές αυξήσεις εισοδημάτων βελτιώνονται, η πραγματική αγοραστική δύναμη εξαρτάται από το πόσο γρήγορα αυξάνονται τα βασικά έξοδα.
Ένα νοικοκυριό που πληρώνει περισσότερα για τρόφιμα, μετακινήσεις, ηλεκτρικό ρεύμα και θέρμανση έχει μικρότερο διαθέσιμο εισόδημα για όλες τις υπόλοιπες ανάγκες.
Και αυτό είναι που κάνει την ακρίβεια τόσο επίμονη: δεν χρειάζεται κάθε προϊόν να αυξάνεται θεαματικά για να δημιουργηθεί μεγάλη συνολική επιβάρυνση. Αρκεί μια σειρά από μικρότερες αυξήσεις να συσσωρεύονται καθημερινά.
Η νέα εικόνα της αγοράς θα κριθεί τους επόμενους μήνες από την πορεία της ενέργειας, των πρώτων υλών, των μεταφορών και της διεθνούς εφοδιαστικής αλυσίδας.
Το μόνο βέβαιο από τα σημερινά στοιχεία είναι ότι η πίεση στις τιμές δεν έχει εξαφανιστεί. Και για τα νοικοκυριά, το μεγάλο στοίχημα παραμένει το ίδιο: να μη χαθεί ακόμη μεγαλύτερο μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος μέσα σε ένα καλάθι που παραμένει ακριβό.
Πηγή : https://www.pentapostagma.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου