Το Μαξίμου αφήνει τα υπερκέρδη των πετρελαϊκών στο απυρόβλητο! Πετρέλαιο θέρμανσης στα 1,70 ευρώ, ντίζελ και καύσιμα στα ύψη, ενώ 6 χώρες της ΕΕ ζητούν φόρο στα «ουρανοκατέβατα» κέρδη ο Μητσοτάκης δείχνει ξανά πόσο μισεί τον Έλληνα!

Η νέα ενεργειακή αναταραχή έχει προκαλέσει ισχυρές πιέσεις σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, με τις τιμές των καυσίμων και της ενέργειας να παραμένουν σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα και τον κίνδυνο νέων ανατιμήσεων να περνά πλέον και στο κόστος των τροφίμων. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν ακολουθούν ενιαία γραμμή για τον τρόπο αντιμετώπισης της κρίσης.

 

Στην Ελλάδα, το βάρος φαίνεται να πέφτει κυρίως στα μέτρα στήριξης των καταναλωτών ενόψει του χειμώνα. Στο επίκεντρο βρίσκεται το πετρέλαιο θέρμανσης, με την αγορά να αναμένεται να ανοίξει στις 15 Οκτωβρίου σε επίπεδα που εκτιμάται ότι θα προσεγγίσουν τα 1,70 ευρώ το λίτρο, όταν πέρυσι η σεζόν είχε ξεκινήσει περίπου στα 1,10 ευρώ.

 

Με βάση όσα έχουν γίνει γνωστά μέχρι σήμερα, τα εισοδηματικά κριτήρια για το επίδομα θέρμανσης δεν αναμένεται να αλλάξουν, ενώ εξετάζεται αύξηση του ποσού της ενίσχυσης. Παράλληλα, στο τραπέζι παραμένει η συνέχιση της επιδότησης στο ντίζελ, ύψους περίπου 10 λεπτών το λίτρο, με επιπλέον στήριξη 5 λεπτών από τα διυλιστήρια.

 

Την ίδια στιγμή, όμως, η συζήτηση για το πώς μπορεί να συγκρατηθεί η τιμή στην αντλία αποκτά ευρωπαϊκές διαστάσεις.

 

Η Ελλάδα απορρίπτει νέο φόρο στα υπερκέρδη

 

Η κυβέρνηση, απαντώντας στο ερώτημα εάν προτίθεται να χρησιμοποιήσει τη φορολόγηση των έκτακτων κερδών των διυλιστηρίων ως εργαλείο για την αντιμετώπιση της σημερινής κρίσης, υποστηρίζει ότι ένα τέτοιο μέτρο δεν θα είχε άμεση επίπτωση στις τιμές των καυσίμων.

 

Το υπουργείο Οικονομικών έχει επισημάνει ότι τα υπερκέρδη των διυλιστηρίων έχουν ήδη φορολογηθεί για τις προηγούμενες χρήσεις και ότι τα κέρδη της σημερινής περιόδου θα εκκαθαριστούν φορολογικά σε μεταγενέστερο χρόνο. Το βασικό επιχείρημα της κυβέρνησης είναι πως ένας φόρος που θα εισπραχθεί αργότερα δεν μπορεί από μόνος του να μειώσει άμεσα την τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής στην αντλία.

 

Η θέση αυτή, ωστόσο, έρχεται σε αντίθεση με την κατεύθυνση που επιχειρούν να διαμορφώσουν έξι άλλες χώρες της ΕΕ.

 

Έξι χώρες ζητούν κοινό ευρωπαϊκό φόρο

 

Γερμανία, Ισπανία, Πορτογαλία, Ιταλία, Πολωνία και Αυστρία έχουν ζητήσει τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού πλαισίου για τη φορολόγηση των έκτακτων ή «ουρανοκατέβατων» κερδών των πετρελαϊκών εταιρειών. Οι υπουργοί Οικονομικών των έξι χωρών έστειλαν κοινή επιστολή στην ιρλανδική προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, ζητώντας να εξεταστεί το ζήτημα σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

 

Η πρόταση δεν περιορίζεται αποκλειστικά στα διυλιστήρια. Οι έξι χώρες ζητούν έναν ευρύτερο μηχανισμό που θα αντιμετωπίζει τα έκτακτα κέρδη των πετρελαϊκών, ενώ παράλληλα θέλουν να εξεταστεί με μεγαλύτερη ακρίβεια ο τρόπος με τον οποίο μπορούν να συνυπολογίζονται κέρδη πολυεθνικών που δημιουργούνται εκτός της χώρας όπου βρίσκεται η έδρα τους.

 

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το ζήτημα των περιθωρίων διύλισης. Οι έξι κυβερνήσεις ζητούν να δημοσιοποιηθούν το συντομότερο δυνατό τα αποτελέσματα της ευρωπαϊκής έρευνας για τα refining margins, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν τα διυλιστήρια καταγράφουν ασυνήθιστα υψηλά κέρδη εν μέσω της νέας ενεργειακής αναταραχής.

 

Η γερμανική κυβέρνηση έχει πιέσει μάλιστα για συγκεκριμένες ευρωπαϊκές προτάσεις μέχρι την επόμενη συνεδρίαση του ECOFIN τον Οκτώβριο. Από την πλευρά της, η Κομισιόν έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν διαθέτει αυτή τη στιγμή σχέδιο για νέο πανευρωπαϊκό φόρο, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η φορολογία αποτελεί σε μεγάλο βαθμό αρμοδιότητα των κρατών-μελών.

 

Το προηγούμενο του 2022

 

Η σημερινή συζήτηση παραπέμπει ευθέως στην ενεργειακή κρίση του 2022. Τότε η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε θεσπίσει προσωρινή εισφορά αλληλεγγύης για τα έκτακτα κέρδη επιχειρήσεων στους κλάδους πετρελαίου, φυσικού αερίου, άνθρακα και διύλισης.

 

Ως υπερκέρδη θεωρήθηκαν τα φορολογητέα κέρδη των ετών 2022 και 2023 που ξεπερνούσαν κατά περισσότερο από 20% τον μέσο όρο των κερδών της περιόδου 2018-2021. Στο συγκεκριμένο τμήμα των κερδών επιβαλλόταν συνεισφορά τουλάχιστον 33%.

 

Για παράδειγμα, εάν μια εταιρεία είχε μέσο φορολογητέο κέρδος 100 εκατ. ευρώ την περίοδο 2018-2021, το όριο για την εφαρμογή της εισφοράς ήταν τα 120 εκατ. ευρώ. Αν στη συνέχεια εμφάνιζε κέρδη 220 εκατ. ευρώ, τα 100 εκατ. ευρώ που βρίσκονταν πάνω από το συγκεκριμένο όριο αποτελούσαν τη βάση για την έκτακτη εισφορά. Με συντελεστή 33%, η επιβάρυνση θα ανερχόταν σε τουλάχιστον 33 εκατ. ευρώ.

 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει καταγράψει ότι το μέτρο απέφερε συνολικά σημαντικά έσοδα στα κράτη-μέλη, τα οποία χρησιμοποιήθηκαν σε μεγάλο βαθμό για μέτρα στήριξης των καταναλωτών και ιδιαίτερα των ευάλωτων νοικοκυριών.

 

Η νέα μάχη για τα κέρδη των πετρελαϊκών

 

Αυτό ακριβώς το μοντέλο επανέρχεται σήμερα στη συζήτηση, με τις έξι χώρες να ζητούν έναν νέο ευρωπαϊκό μηχανισμό προσαρμοσμένο στις σημερινές συνθήκες. Η βασική διαφορά είναι ότι αυτή τη φορά θέλουν να εξεταστεί πιο στοχευμένα και η φορολόγηση κερδών που πολυεθνικές πετρελαϊκές πραγματοποιούν στο εξωτερικό, ενώ παράλληλα ζητούν σαφή εικόνα για τα περιθώρια κέρδους στη διύλιση.

 

Στην Ελλάδα, πάντως, η κυβέρνηση δεν βρίσκεται μεταξύ των έξι χωρών που υπέγραψαν την κοινή πρωτοβουλία. Έτσι, ενώ σε ευρωπαϊκό επίπεδο ανοίγει ξανά η συζήτηση για το εάν τα έκτακτα κέρδη των πετρελαϊκών πρέπει να επιστρέψουν μέρος του οφέλους στην κοινωνία, η ελληνική γραμμή παραμένει επικεντρωμένη στις επιδοτήσεις και στα μέτρα που μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα στην αγορά.

 

Το ερώτημα πλέον είναι εάν η νέα ενεργειακή κρίση θα οδηγήσει την Ευρωπαϊκή Ένωση σε μια επανάληψη του μοντέλου του 2022 ή εάν κάθε χώρα θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει ξεχωριστά το κόστος που μεταφέρεται καθημερινά σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

 

Πηγή : https://www.makeleio.gr