Με ωμές απειλές και εργαλείο το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, η Άγκυρα στήνει σκηνικό κρίσης γύρω από την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ. Το προσωπείο του «καλού γείτονα» έπεσε για άλλη μια φορά, αποκαλύπτοντας τις πραγματικές, αναθεωρητικές διαθέσεις της Άγκυρας, την ώρα μάλιστα που έπεσαν οι υπογραφές για τη συμφωνία
των περίπου 3 δισ. ευρώ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», ένα πολυεπίπεδο
σύστημα αεράμυνας, σχεδιασμένο να αντιμετωπίζει ένα ευρύ φάσμα απειλών,
από βαλλιστικούς πυραύλους και αεροσκάφη έως εχθρικά drones.
Το βαθύ κράτος της Τουρκίας διαμηνύει ότι παρακολουθεί τις εξελίξεις γύρω από το στρατηγικής σημασίας υποθαλάσσιο καλώδιο GSI (Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ)
και πλέον περνάει σε φάση ανοιχτού εκβιασμού απέναντι σε Αθήνα και
Λευκωσία. Με μια ρητορική που θυμίζει μαφιόζικες πρακτικές προστασίας, η τουρκική διπλωματία διαμηνύει κυνικά πως όποιος θέλει να περάσει καλώδιο από την Ανατολική Μεσόγειο, πρέπει πρώτα να πάρει την «άδειά» της.
Η απειλή για θερμό επεισόδιο
Η Άγκυρα ισχυρίζεται προκλητικά πως δεν έχει στόχο να παρεμποδίσει κανένα έργο και ότι υπάρχει «πρόθεση συνεργασίας» αρκεί να γίνεται με τους δικούς της όρους. Όταν όμως η συζήτηση έρχεται στα κυριαρχικά δικαιώματα Ελλάδας και Κύπρου, το αφήγημα αλλάζει και η απειλή γίνεται ευθεία.
Σύμφωνα
με το ρεπορτάζ του Μανώλη Κωστίδη, όπως διαμηνύουν χαρακτηριστικά οι
Τούρκοι, βάζοντας στο τραπέζι ακόμα και το σενάριο της στρατιωτικής
κλιμάκωσης: «αν ο στόχος είναι να δημιουργηθούν τετελεσμένα μέσω συγκεκριμένου έργου, η τουρκική πλευρά θα κινηθεί προς την κατεύθυνση της προστασίας των δικαιωμάτων της στην Ανατολική Μεσόγειο».
Πρόκειται για μια ξεκάθαρη δήλωση αμφισβήτησης, που βαφτίζει τα νόμιμα
δικαιώματα του Ελληνισμού ως «τετελεσμένα» που δήθεν απειλούν τη
«Γαλάζια Πατρίδα».
Η παγίδα του Blue Raman και οι απαιτήσεις της Τουρκίας
Για
να δικαιολογήσουν τον εκβιασμό τους, οι Τούρκοι αξιωματούχοι ανασύρουν
σκόπιμα τον άσο του υποθαλάσσιου καλωδίου οπτικών ινών Blue Raman. Η Άγκυρα «πουλάει» το συγκεκριμένο έργο ως το απόλυτο success story συνεργασίας, ακριβώς επειδή διέσχισε περιοχές του παράνομου και ανυπόστατου «τουρκολιβυκού μνημονίου» χωρίς να υπάρξει ένταση.
Γιατί
όμως δεν υπήρξε «εμπλοκή» εκεί; Η Τουρκία κομπάζει πως σε εκείνη την
περίπτωση υπήρξε «συντονισμός». Σύμφωνα με το τουρκικό αφήγημα, είχαν
ενημερωθεί όλες οι πλευρές και είχαν εκδοθεί οι σχετικές άδειες από τις
χώρες της περιοχής. Ο στόχος της Τουρκίας είναι προφανής. Θέλει να επιβάλει το Blue Raman ως νομικό και διπλωματικό προηγούμενο για το GSI.
Απαιτεί δηλαδή από την Ελλάδα και την Κύπρο να αποδεχθούν ότι το
διεθνές καλώδιο περνάει μέσα από «αμφισβητούμενη» θαλάσσια περιοχή (η
οποία φυσικά ανήκει στην ελληνική και κυπριακή ΑΟΖ) και να ζητήσουν την
έγκριση του Ερντογάν.
Στην Τουρκία δηλώνουν κυνικά πως αν δεν έχει προηγηθεί συντονισμός (δηλαδή αποδοχή της τουρκικής επικυριαρχίας) στο ζήτημα του GSI, η πιθανότητα «εμπλοκής» είναι προ των πυλών.
Σημειώνεται ότι ο κύκλος της έντασης τροφοδοτείται από μια σειρά στοχευμένων κινήσεων. Αρχικά, η Τουρκία προχώρησε στην ανακήρυξη δικών της θαλάσσιων πάρκων γύρω από το Καστελλόριζο και στο Βόρειο Αιγαίο, κάνοντας χρήση προεδρικών διαταγμάτων.
Τη σκυτάλη πήρε άμεσα το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, το οποίο
έσπευσε να αμφισβητήσει ανοιχτά την ελληνική κυριαρχία σε νησιά και
βραχονησίδες. Αφορμή για αυτή τη νέα ρητορική επίθεση αποτέλεσαν
το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό και το αντίστοιχο
Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ).
Το
κλίμα δυναμιτίστηκε περαιτέρω, με το τουρκικό υπουργείο Άμυνας να
βγαίνει μπροστά και να βάζει ευθέως στο στόχαστρο την αμυντική θωράκιση
των ελληνικών νησιών. Σε εξαιρετικά υψηλούς τόνους, η γειτονική χώρα κάλεσε την Αθήνα να σταματήσει άμεσα κάθε ενέργεια. Σύμφωνα
με τους ισχυρισμούς του τουρκικού Πενταγώνου, η αμυντική παρουσία της
Ελλάδας συνιστά κατάφωρη παραβίαση των διεθνών συνθηκών. Μάλιστα, η
Άγκυρα δεν έμεινε μόνο στις διαπιστώσεις, αλλά απαίτησε με αυστηρό ύφος
να εγκαταλειφθεί αυτή η «παράνομη πρακτική», όπως χαρακτηριστικά
ανέφερε, επαναφέροντας έτσι στο τραπέζι μια από τις πιο πάγιες και
επικίνδυνες διεκδικήσεις της.
Γεραπετρίτης: «Δεν θα ζητήσουμε την άδεια της Τουρκίας για το καλώδιο»
«Δεν θα ζητηθεί η άδεια της Τουρκίας» για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, ξεκαθάρισε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης,
τονίζοντας παράλληλα ότι η Αθήνα είναι προετοιμασμένη για κάθε
ενδεχόμενο απέναντι στις τουρκικές αντιδράσεις. Όπως ανέφερε, η πόντιση
του καλωδίου αναμένεται να προχωρήσει τους επόμενους μήνες, πιθανόν ακόμη και εντός του 2026.
Σε συνέντευξή του στον ραδιοφωνικό σταθμό «Παραπολιτικά», ο Γ. Γεραπετρίτης έστειλε παράλληλα μήνυμα στην Άγκυρα, υπογραμμίζοντας ότι «σε
κάθε τυχόν αυθαιρεσία και επιθετικότητα από πλευράς της Τουρκίας θα
υπάρχει και μία απάντηση εκ μέρους της ελληνικής πολιτείας».
Πιο συγκεκριμένα, αρχικά ο υπουργός επεσήμανε ότι «με
τη Διακήρυξη των Αθηνών, είχαμε ένα δομημένο διάλογο με την Τουρκία,
ώστε να μπορεί να παράγεται ένα αποτέλεσμα, το οποίο κατά βάση είναι να
αποφεύγονται οι εντάσεις, οι οποίες μεταβολίζονται σε κρίσεις. Αυτό το
οποίο καταγράφηκε είναι ότι οι δύο χώρες δεν αφίστανται από τις βασικές τους θέσεις».
«Είναι προφανές ότι δεν περιμέναμε ότι η Τουρκία θα αποστεί από θέσεις που έχει διατυπώσει εδώ και δεκαετίες», τόνισε χαρακτηριστικά και υπενθύμισε πως το ανυπόστατο δόγμα της Γαλάζιας Πατρίδας ή των Γκρίζων ζωνών ή της αποστρατιωτικοποίησης ανατρέχει δεκαετίες. Όμως, τόνισε, «καταφέραμε
να αποφύγουμε τις μεγάλες κρίσεις, να έχουμε συντριπτική μείωση των
παραβιάσεων, να έχουμε πλήρη διαχείριση του μεταναστευτικού, αυτά είναι
τα θετικά της συζήτησης. Οι αξιώσεις της Τουρκίας παραμένουν, πολλές φορές εκφράζονται με επιθετικό τρόπο και είναι κάτι το οποίο προφανώς μας ενοχλεί και θα το θέτουμε, όπως πρέπει, και σε όλα τα διεθνή φόρα».
Ερωτηθείς σχετικά, σημείωσε πως η Διακήρυξη των Αθηνών εξακολουθεί και ισχύει, διότι «είναι
ένας μηχανισμός δομημένου διαλόγου για την αποσυμπίεση των κρίσεων. Το
κρίσιμο είναι να έχουμε μία βασική κατανόηση: ότι ακόμη κι αν διαφωνείς,
οφείλεις να συζητάς. Κατεξοχήν θα πρέπει να συζητάς όταν διαφωνείς,
διότι διαφορετικά είναι μαθηματικά βέβαιο ότι θα οδηγηθείς σε μείζονα
κρίση».
Υπενθύμισε άλλωστε πως όλες οι κυβερνήσεις στο παρελθόν συζητούσαν με την Τουρκία, ενώ πρόσθεσε πως το να συζητήσεις δε σημαίνει ότι υποχωρείς από τις εθνικές σου θέσεις, το ακριβώς αντίθετο. «Η Ελλάδα σήμερα είναι σε πολύ καλύτερη θέση σε σχέση με αυτήν που βρισκόταν το 2023:
Έχει ενισχύσει τα διεθνή της ερείσματα, έχει διεθνείς συμμαχίες, τις
οποίες δεν είχε ποτέ, έχει αποτύπωμα σε διεθνείς οργανισμούς και πολύ
ισχυρό λόγο που περνάει», ανέφερε. «Ο χρόνος που μεσολάβησε μας έδωσε την ευκαιρία να ενισχύσουμε καθοριστικά τις εθνικές Ένοπλες Δυνάμεις. Σήμερα μπορούμε να μιλάμε με άλλους όρους
στο μέτρο που η υπεροπλία, την οποία έχουμε αποκτήσει σε αέρα και
θάλασσα μας δίνει αυτή τη δυνατότητα και η ανάκαμψη της ελληνικής
οικονομίας μας δίνει στην πραγματικότητα το περιθώριο να έχουμε μία
διαφορετική προσέγγιση».
Πιθανόν εντός του 2026 η πόντιση του καλωδίου
Αναφορικά με την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου,
επεσήμανε πως το έργο θα εκκινήσει, με βάση τον προγραμματισμό της
εταιρείας, τους επόμενους μήνες. Για την πόντιση του καλωδίου, σημείωσε «η εκτίμηση που έχω είναι ότι θα είναι τους επόμενους μήνες, πιθανόν και εντός του 2026».
Ξεκαθάρισε πως «το διεθνές δίκαιο είναι πάρα πολύ σαφές, δεν απαιτεί την άδεια της Τουρκίας και ούτε πρόκειται να ζητηθεί η άδεια».
«Ελλάδα, Γαλλία και Κύπρος έχουν μια απολύτως κοινή κατανόηση τόσο για τη σημασία του έργου όσο και για τον τρόπο που θα αναπτυχθεί», επεσήμανε και πρόσθεσε: «Η
επικοινωνία, η οποία προβλέπεται από το διεθνές δίκαιο είναι κατά βάση
για την προστασία των ναυτιλομένων, είναι σημαντικό και για την
ναυτιλιακή κοινότητα και για τα παράκτια κράτη να έχουν μία εικόνα για
το πώς θα κινηθεί το έργο, έτσι ώστε να μην υπάρχουν ατυχήματα στο
πεδίο».
Όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο υπουργός Εξωτερικών,
«είμαστε πάντοτε έτοιμοι για οποιοδήποτε σενάριο, από το πιο ήπιο μέχρι
το πιο έντονο. Δεν ανησυχούμε, έχουμε βεβαίως πολύ αυξημένη προσοχή στα
ζητήματα αυτά. Προετοιμαζόμαστε για κάθε σενάριο».
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην υπογραφή σήμερα της διευρυμένης συμφωνίας για την αμυντική ασφάλεια της χώρας με το Ισραήλ. «Φροντίζουμε
κάθε μέρα να ενισχύουμε τη χώρα σε ό,τι αφορά την αμυντική της θωράκιση
και να διευρύνουμε το διπλωματικό μας αποτύπωμα» είπε.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου