Τον βαρύ «λογαριασμό» της ακρίβειας συνεχίζουν να πληρώνουν τα ελληνικά νοικοκυριά, με τον κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού να αυξάνεται και την Ελλάδα να παραμένει στη δεύτερη χειρότερη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η ενεργειακή κρίση και οι υψηλές τιμές σε βασικά αγαθά επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα της αγοραστικής δύναμης, σε μια περίοδο κατά την οποία οι Ευρωπαίοι ηγέτες αναζητούν απαντήσεις για το αυξημένο ενεργειακό κόστος, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει διαμορφωθεί ένα συγκεκριμένο κοινό πακέτο άμεσης στήριξης.
Τα στοιχεία για το 2025 αποτυπώνουν τη δυσκολία που αντιμετωπίζει σημαντικό τμήμα του πληθυσμού να ανταποκριθεί στις καθημερινές ανάγκες.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, το ποσοστό των ατόμων που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού στην Ελλάδα ανήλθε στο 27,5%, από 26,9% το 2024, καταγράφοντας αύξηση κατά 0,6 ποσοστιαίες μονάδες.
Με άλλα λόγια, περισσότεροι από ένας στους τέσσερις κατοίκους της χώρας βρίσκονται αντιμέτωποι με τον συγκεκριμένο κίνδυνο.
Δεύτερη στη φτώχεια η Ελλάδα
Η Ελλάδα κατατάσσεται δεύτερη στην ΕΕ, πίσω μόνο από τη Βουλγαρία, όπου το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώθηκε στο 29%.
Στην τρίτη θέση βρίσκεται η Ρουμανία με 27,4%.
Η εικόνα αυτή έρχεται σε αντίθεση με την οριακή βελτίωση που καταγράφηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς το ποσοστό στην ΕΕ υποχώρησε στο 20,9% το 2025, από 21% το προηγούμενο έτος.
Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η γεωγραφική κατανομή του κινδύνου φτώχειας στην Ελλάδα, καθώς τέσσερις περιφέρειες συγκαταλέγονται στις 24 περιφέρειες της ΕΕ όπου το σχετικό ποσοστό διαμορφώθηκε τουλάχιστον στο 31,5%. Στη χειρότερη θέση βρίσκεται η Πελοπόννησος, με το ποσοστό να φτάνει στο 38,1%.
Ακολουθούν τα Ιόνια Νησιά με 35,7%, η Κεντρική Μακεδονία με 33% και η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη με 31,6%.
Η εικόνα είναι διαφορετική στην Κρήτη, καθώς το ποσοστό περιορίζεται στο 18,2%, αρκετά χαμηλότερα από τον εθνικό μέσο όρο, ενώ στη Θεσσαλία ανέρχεται στο 30,5%.
Οι αποκλίσεις καταδεικνύουν ότι ο κίνδυνος φτώχειας δεν κατανέμεται ισότιμα, αλλά διαφοροποιείται σημαντικά ανάλογα με την περιφέρεια.
Περιφερειακές ανισότητες
Οι περιφερειακές ανισότητες αποκτούν μεγαλύτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή επιβάρυνση επηρεάζει τόσο τα έξοδα θέρμανσης και ηλεκτρικού ρεύματος όσο και το κόστος μετακίνησης και βασικών αγαθών.
Για τα νοικοκυριά με περιορισμένα εισοδήματα, κάθε νέα αύξηση περιορίζει ακόμη περισσότερο τα περιθώρια κάλυψης των καθημερινών αναγκών.
Σε επίπεδο ΕΕ, 92,7 εκατομμύρια άνθρωποι, δηλαδή το 20,9% του πληθυσμού, βρίσκονταν το 2025 σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού.
Παρά τη μικρή υποχώρηση του συνολικού ποσοστού, οι ανισότητες μεταξύ των ευρωπαϊκών περιφερειών παραμένουν έντονες, με τις μεγαλύτερες επιβαρύνσεις να εντοπίζονται κυρίως στη νότια και την ανατολική Ευρώπη, καθώς και σε απομακρυσμένες περιοχές της Ένωσης.
Στις 24 περιφέρειες όπου τουλάχιστον το 31,5% του πληθυσμού αντιμετωπίζει τον συγκεκριμένο κίνδυνο περιλαμβάνονται πέντε περιφέρειες της Ισπανίας, τέσσερις της Ελλάδας, τέσσερις της Βουλγαρίας, τέσσερις της Ιταλίας, τρεις υπερπόντιες περιφέρειες της Γαλλίας και δύο της Ρουμανίας.
Τη δυσμενέστερη θέση καταλαμβάνει η Γαλλική Γουιάνα, με ποσοστό 54,8%.
Ακολουθούν η Καλαβρία στην Ιταλία με 45,3%, η Σικελία με 44%, η ισπανική Μελίγια με 43,7% και η Ρεϊνιόν με 42,3%.
Στον αντίποδα, σε 24 περιφέρειες της ΕΕ το ποσοστό βρίσκεται κάτω από το 13%, επιβεβαιώνοντας το μεγάλο χάσμα στις συνθήκες διαβίωσης και στην έκθεση των πολιτών στον κίνδυνο φτώχειας.
Επιδείνωση
Η επιδείνωση των ελληνικών επιδόσεων αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα εν μέσω της νέας ενεργειακής αναταραχής.
Η άνοδος των τιμών της ενέργειας μεταφέρεται στην οικονομία, επιβαρύνοντας την παραγωγή, τις μεταφορές και τις τιμές των προϊόντων, ενώ τα νοικοκυριά καλούνται να διαχειριστούν αυξημένες δαπάνες με εισοδήματα που δεν ακολουθούν απαραίτητα τον ίδιο ρυθμό.
Το ζήτημα βρέθηκε στο τραπέζι της πρόσφατης Συνόδου Κορυφής, με τους Ευρωπαίους ηγέτες να ζητούν την εξέταση πρόσθετων, προσωρινών και στοχευμένων μέτρων για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους. Ωστόσο, η κατεύθυνση αυτή δεν συνοδεύτηκε από άμεση απόφαση για ένα νέο κοινό ευρωπαϊκό πακέτο επιδοτήσεων που θα ανακουφίσει τους καταναλωτές.
Στον αντίποδα της επιδείνωσης που καταγράφει η Eurostat, το οικονομικό επιτελείο προβλέπει ενίσχυση των εισοδημάτων και περιορισμό της φτώχειας μέσω των φοροελαφρύνσεων και των εισοδηματικών παρεμβάσεων του 2027. Σύμφωνα με το προσχέδιο του προϋπολογισμού που κατατέθηκε στις Βρυξέλλες, το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών αναμένεται να αυξηθεί κατά μέσο όρο κατά 701 ευρώ ετησίως ή 4,6%, με το μεγαλύτερο ποσοστιαίο όφελος να καταγράφεται στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.
Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εκτιμά ότι, εφόσον το όριο φτώχειας παραμείνει σταθερό στα επίπεδα του 2026, το ποσοστό του πληθυσμού κάτω από αυτό μπορεί να υποχωρήσει κατά 2,2 ποσοστιαίες μονάδες. Εάν, ωστόσο, το όριο αναπροσαρμοστεί παράλληλα με την άνοδο των εισοδημάτων, η εκτιμώμενη μείωση περιορίζεται σε μόλις 0,2 μονάδες.
Η απόσταση ανάμεσα στα δύο σενάρια αναδεικνύει πόσο καθοριστικό είναι όχι μόνο να αυξάνονται τα εισοδήματα, αλλά και να διατηρούν την αγοραστική τους δύναμη απέναντι στην ακρίβεια.
Μάριος Χριστοδούλου
Πηγή : https://www.bankingnews.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου