MOTD

Αλλαχού τα κόμματα γεννώνται διότι εκεί υπάρχουσι άνθρωποι διαφωνούντες και έκαστος άλλα θέλοντες. Εν Ελλάδι συμβαίνει ακριβώς το ανάπαλιν. Αιτία της γεννήσεως και της πάλης των κομμάτων είναι η θαυμαστή συμφωνία μεθ’ ης πάντες θέλουσι το αυτό πράγμα: να τρέφωνται δαπάνη του δημοσίου.

Εμμανουήλ Ροΐδης, 1836-1904, Έλληνας συγγραφέας

Σάββατο 25 Απριλίου 2026

Τρικ και ψέματα για πλεονάσματα και μέτρα

Κυβερνητική αμηχανία για το τεράστιο υπερ-πλεόνασμα των 6 δισ. ευρώ και τη χαώδη διαφορά του με τα ψίχουλα των 500 εκατ. ευρώ που ανακοινώθηκαν ως μέτρα στήριξης.
 
Πόσο είναι τελικά το πρωτογενές υπερ-πλεόνασμα το 2025; Ακούγεται -και είναι- παράδοξο να τίθεται τέτοιο ζήτημα όταν η ΕΛΣΤΑΤ και η Eurostat ανακοίνωσαν τα οριστικά στοιχεία για το 2025. Η ανάγκη αυτή προκύπτει από τη συντριπτική σύγκριση μεταξύ των 6 δισ. ευρώ του υπερ-πλεονάσματος και των μέτρων ύψους 500 εκατ. ευρώ που ανακοίνωσε. Η ίδια τακτική εφαρμόζεται από την κυβέρνηση και στο άλλο σημαντικό ζήτημα: πώς προκύπτει το υπερ-πλεόνασμα; Η ίδια ανάγκη, τέλος, επιβάλλει την παραπειστική αξιοποίηση του ευρωπαϊκού «κόφτη» δαπανών σαν άλλοθι: «Ο "κόφτης" δεν μας επιτρέπει να δώσουμε περισσότερα».
 
Συγκεκριμένα:
 
1. Πόσο είναι το υπερ-πλεόνασμα;
 
Εδώ η κυβέρνηση χρησιμοποιεί το εξής τρικ: όταν κατατίθεται και ψηφίζεται ο προϋπολογισμός για κάθε επόμενο έτος, βάζει τον πήχη του στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα χαμηλά, ενώ γνωρίζει από πριν ότι θα κινηθεί πολύ υψηλότερα.
 
Στο τέλος του δημοσιονομικού έτους με την κατάθεση και έγκριση του προϋπολογισμού του επόμενου έτους κάνει μια σημαντική αναθεώρηση του στόχου για… το προηγούμενο έτος. Οταν τον Απρίλιο ανακοινώνονται τα οριστικά στοιχεία από ΕΛΣΤΑΤ και Eurostat… έκπληξη: το υπερ-πλεόνασμα είναι μεγαλύτερο και από τον αναθεωρημένο στόχο, αλλά όχι πλέον… προκλητικά μεγαλύτερο. Παράδειγμα: στον προϋπολογισμό του 2025 ο στόχος για το πρωτογενές πλεόνασμα ήταν 2,4% του ΑΕΠ. Στα οριστικά στοιχεία ανήλθε σε 4,9% του ΑΕΠ. Διαφορά, δηλαδή υπερ-πλεόνασμα, ίσο με 2,5% του ΑΕΠ ή 6 δισ. ευρώ. Η κυβέρνηση όμως υπολογίζει το υπερ-πλεόνασμα με βάση τα αναθεωρημένα στοιχεία του προϋπολογισμού του 2006 (!), δηλαδή το 3,7% του ΑΕΠ, οπότε βγαίνει μόλις 1,2% του ΑΕΠ, ήτοι κάτι λιγότερο από 3 δισ. ευρώ…
 
2. Πώς παράγεται το υπερ-πλεόνασμα;
 
Για να αποσείσει τις κατηγορίες της αντιπολίτευσης ότι το υπερ-πλεόνασμα στηρίζεται στην υπέρμετρη φορολογική επιβάρυνση, ο Κυριάκος Πιερρακάκης δήλωσε ότι το υπερ-πλεόνασμα οφείλεται μόνο κατά 10% στην υπέρβαση των στόχων στα φορολογικά έσοδα. Πράγματι τα έσοδα πάνω από τον στόχο (υπερέσοδα) ήταν «μόνο» 393 εκατ. ευρώ. Ναι, αλλά αυτό είναι μια υπέρβαση πάνω από τον πήχη των στόχων που όλα τα προηγούμενα χρόνια τέθηκε πολύ ψηλά.
 
Το σημαντικότερο όμως είναι ότι ο κ. υπουργός απέφυγε να πει πού οφείλεται το υπόλοιπο 90% του υπερ-πλεονάσματος. Στο προχθεσινό φύλλο μας (βλέπε άρθρο «Βαφτίζουν τα ψίχουλα... μέτρα στήριξης») αποδείξαμε, με βάση τα αδιαμφισβήτητα επίσημα στοιχεία, ότι αυτό οφείλεται ΣΤΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΜΗ ΠΑΡΑΠΑΝΩ σε υποεκτέλεση-περικοπές δαπανών ύψους 3,482 δισ. ευρώ και σε συνειδητό «παρκάρισμα» πόρων ύψους 3,986 δισ. ευρώ με τη μορφή επιχορήγησης στα Λοιπά Νομικά Πρόσωπα (ΛΝΠ) – επιχορήγησης που ήταν αχρείαστη αφού τα ΛΝΠ κατέγραψαν πλεόνασμα 4,569 δισ. ευρώ.
 
Επομένως το υπερ-πλεόνασμα ήταν προϊόν α) λιτότητας (υποεκτέλεση - περικοπή δαπανών) και β) δημοσιονομικού τρικ με τα πλεονάσματα των ΛΝΠ.
 
3. Το απαγορεύει ο «κόφτης»;
 
Εδώ το κυβερνητικό τρικ συνίσταται στον ισχυρισμό ότι ο «κόφτης» δαπανών του ευρωπαϊκού Συμφώνου Σταθερότητας βάζει ένα ανελαστικό πλαφόν στις πρωτογενείς δαπάνες του προϋπολογισμού. Πρόκειται για ανακρίβεια που ισοδυναμεί με ψέμα. Ο «κόφτης» έχει ελαστικότητα, αναγνωρίζοντας έκτακτη διεύρυνση του πλαφόν δαπανών έως και 2,5 δισ. ευρώ, που μπορεί να συνδυαστεί με έκτακτη ή μόνιμη αύξηση των εσόδων του προϋπολογισμού με κυβερνητικά μέτρα που… επιτρέπονται απολύτως, όπως έκτακτη φορολόγηση υπερκερδών σε τράπεζες, εταιρείες ενέργειας, διυλιστήρια. Με βάση και ευρωπαϊκό προηγούμενο αυτή η έκτακτη φορολόγηση μπορεί να αποφέρει από 1 έως και 2,5 δισ. ευρώ ανάλογα με τον συντελεστή.
 
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκος Παππάς, επιμένει ότι με βάση τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες η κυβέρνηση έχει δυνατότητα να επιστρέψει στους πολίτες κοντά στο 1% του ΑΕΠ | ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ/EUROKINISSI
Να φύγουν μια ώρα αρχύτερα
 
Δήλωση στην «Εφ.Συν.» του κοινοβουλευτικού εκπροσώπου του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκου Παππά:
 
Χθες στη Βουλή αποτυπώθηκε για ακόμα μία φορά η αδυναμία της κυβέρνησης της Ν.Δ. να εξηγήσει πώς από ένα υπερ-πλεόνασμα-γίγας των 6 δισ. φτάσαμε στα πενιχρά μέτρα των 500 εκατ. ευρώ.
 
Η αμηχανία του παριστάμενου υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Γιώργου Κώτσηρα, ήταν έκδηλη, ειδικά όταν του θέσαμε δύο απλά ερωτήματα: πρώτον, αν υπάρχει η δυνατότητα, με βάση τον νέο δημοσιονομικό κανόνα, για μεγαλύτερες δαπάνες, κοντά στο 1% του ΑΕΠ. Και, δεύτερον, αν το υπερ-πλεόνασμα φτάνει όντως στα 6 δισ.
 
Ο κ. Κώτσηρας δεν απάντησε σε κανένα από τα δύο ερωτήματα. Οχι από άγνοια, αλλά από αμηχανία.
 
Παρότι υπάρχει ισχυρός δημοσιονομικός χώρος και παρότι ο δημοσιονομικός κανόνας επιτρέπει έκτακτα μέτρα και δαπάνες έως και το 1% του ΑΕΠ (2,5 δισ. ευρώ), η κυβέρνηση επιλέγει:
 
● Ανακοίνωσε μέτρα μόλις 500 εκατ. ευρώ, τα οποία δεν ανακουφίζουν εν μέσω πολέμου.
 
● Δεσμεύει 7 δισ. ευρώ για να αποπληρώσει πρόωρα χρέος που αρχίζει να λήγει από το 2030 στερώντας πολύτιμους πόρους από νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
 
Ας κάνει και ακόμη μία επιλογή: ας φύγει μια ώρα αρχύτερα.
 
 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου